Oneven peyote kraal om een snake chain

Vandaag gaan we een kraal maken die je om een snake chain ketting schuift. De kraal maken we zelf met een oneven peyote. Dat klinkt lastiger dan een even peyote, maar met deze eerste methode valt het echt mee.

Een oneven peyote (odd count) is wat lastiger dan een even peyote, omdat je aan het einde van de rij steeds een kraaltje hebt dat je niet “gewoon” kunt vastzetten. Daarvoor bestaan allerlei trucjes, maar veel daarvan zijn best ingewikkeld of worden niet mooi strak.

In deze Adventuitleg laat ik je een makkelijke beginnersmethode zien waarbij je met een knoop werkt. Later komt er nog een tweede, wat gevorderde methode bij, waarbij je met twee draden tegelijk werkt. Begin altijd eerst met deze eerste manier, zodat je goed snapt hoe peyote in elkaar zit.

Je kunt zelf kiezen welk patroon je gebruikt. Misschien maak je er maar één kraal aan je ketting, misschien vind je het leuk om er twee of drie naast elkaar te schuiven. Als je eenmaal doorhebt hoe de peyote werkt, rijg je er zo meerdere achter elkaar.

Je kunt de kraal:

• Lekker smal en subtiel houden
• Of juist een bredere, vollere kraal maken door meer rijen te rijgen

De basis is hetzelfde, je herhaalt het patroon gewoon langer.

Dikte van de kraal

De patroontjes zijn zo opgebouwd dat:

• De kleinste kraal die om de snake chain past, een omtrek heeft van 6 Delica’s
• Je de streepjeskraal eenvoudig kunt vergroten met steeds 2 extra rijtjes
  • Bijvoorbeeld van 6 naar 8, naar 10, enzovoort
• Bij de ruitjesvariant moet je iets opletten op het patroon
  Daar lijkt hij van 6 naar 10 Delica’s te springen, zodat het patroon mooi blijft kloppen.

Hoe dikker je de kraal wilt, hoe langer je doorgaat in peyote. De techniek blijft exact hetzelfde.

Stap 1 – Draad afknippen en staart laten

1. Knip ongeveer 40 cm draad af.
2. Rijg je naald op de draad.
3. Rijg een stopkraal op.
4. Laat aan het uiteinde een staartje van ongeveer 10 cm hangen.
   • Dit staartje gebruiken we later om te knopen en om de kraal te sluiten.

Net als bij elke peyote ga je rij 1 en rij 2 tegelijk opzetten.

1. Kijk in het patroon welke kralen je nodig hebt voor rij 1 en rij 2.
2. Rijg om en om:
   • Een kraal van rij 1
   • Een kraal van rij 2
   • En dat herhalen, tot je het complete eerste kolommetje van het patroon op de draad hebt 

Bij een oneven peyote kun je aan het einde niet gewoon door. Daar missen we als het ware een kraal om de laatste weer aan vast te zetten. Daar gebruiken we een knoopje voor.

Stap 2 – Werkdraad en staart aan elkaar knopen

1. Draai je werk om, zodat je weer terug kunt rijgen.
2. Rijg een nieuw kraaltje, sla telkens één kraal over, en steek door de volgende omhoogstekende kraal.
3. Ga zo door tot je bij het laatste kraaltje van rij 3 bent.

4. Tot en met hier is alles nog “normale” peyote.

5. Je bent nu aan het eind van rij 3
6. Verwijder de stopper kraal.
7. Pak nu de werkdraad en het staartje van 10 cm bij elkaar.
8. Leg hier een chirurgenknoop in:
   • Dat is een dubbele knoop die je stevig aantrekt.
9. Trek het knoopje goed aan, maar ook weer niet zó strak dat er echt helemaal geen ruimte meer onder zit.
   • Er moet later nog een naald onder het knoopje door kunnen.

Knip de draden nu nog niet af. Die hebben we straks bij het sluiten van de kraal nog nodig.

Doordat je nu een knoop hebt gemaakt, zitten de draden stevig aan elkaar vast en kun je weer verder met rijgen.

Rij 4 en 5: gebruikmaken van het knoopje

Door het knoopje kun je nu rij 4 gewoon rijgen.

Rij 4 rijgen

1. Rijg rij 4 zoals je gewend bent met peyote.
2. Je zult merken dat alles nu gewoon netjes in het patroon doorloopt.

Rij 5 rijgen en lusje maken

Bij rij 5 komen we opnieuw bij het “oneven probleem” aan het einde.

1. Rijg rij 5 tot aan het laatste kraaltje.
2. Dit laatste kraaltje kun je niet op de normale manier vastzetten, want je mist weer een “burenkraaltje”.
3. In plaats daarvan ga je nu een lusje maken door onder het knoopje van eerder door te steken:
   • Schuif je naald onder de knoop van zojuist door.
   • Dit gaat het makkelijkst met een splitnaald of platte naald, die heeft minder ruimte nodig dan een harde ronde naald.
4. Door die lus kun je het laatste kraaltje van rij 5 toch mooi strak aantrekken.

In het rijschema is dit lusje goed te zien, zodat je kunt volgen waar de draad loopt.

Van matje naar kraal om de ketting

Nu gaan we het matje sluiten tot een kraal, zodat die om de snake chain heen komt.

Stap 4 – Kraal sluiten om de snake chain

Bij een kraal met omtrek 6 Delica’s is het gat vrij klein en zit hij mooi strak om de snake chain. Dan is het handig om de kraal direct om de ketting heen te sluiten.

1. Schuif je peyote matje om de snake chain heen.
2. Leg de randen tegen elkaar, zodat rij 1 en rij 6 elkaar raken.
3. Gebruik je werkdraad om de randen aan elkaar te “ritsen”:
   • Steek door een kraal van rij 6
   • Daarna door de bijbehorende kraal van rij 1
   • Dan weer een kraal van rij 6
   • Dan weer een van rij 1
   • Net zolang tot je helemaal rond bent
4. Als het goed is vallen rij 1 en rij 6 als een soort rits mooi in elkaar.

Aan het eind kom je uit bij de plek waar je werkdraad en staart bij elkaar in de buurt zitten.

Stap 5 – Knoopje leggen en afwerken

1. Leg met de twee draden samen nog een of twee stevige knoopjes tegen het werk aan.
2. Weef beide draaduiteinden nog een stukje door het werk heen.
3. Knip de uiteinden kort af en smelt ze eventueel lichtjes af met een aansteker of thread burner, zodat alles mooi vast zit.

Je kraal zit nu stevig om je snake chain.

Oneven peyote met losse hulplijn (gevorderd)

Bij de tweede methode werken we met een losse hulplijn in plaats van de draden aan elkaar te knopen. Het begin is hetzelfde als bij methode 1, maar in plaats van een knoop maak je steeds een lusje om de startdraad. Daardoor verdwijnen de lusjes ín de kraal en zie je bijna niet meer dat het een odd count peyote is.

Deze methode is vooral fijn als je al wat ervaring met peyote hebt en het mooi vindt dat beide zijkanten even strak en dun blijven.

Wat is het verschil met methode 1?

• Bij methode 1:
  • Knoop je na rij 3 de werkdraad aan het staartje vast
  • Wordt één zijkant een tikje dikker, omdat daar je knoop zit
• Bij methode 2:
  • Maak je geen knoop tussendoor, maar een lusje om de startdraad
  • Trek je dat lusje naar binnen, ín de laatste kraal van de oneven rijen
  • Blijven beide zijkanten mooi slank en symmetrisch

Nadeel: beide draden blijven los, dus je moet constant spanning houden op zowel je werkdraad als je staartdraad. Laat je een van de twee los, dan wordt het al snel slapper en schever. Daarom is dit geen ideale methode voor een allereerste peyoteproject.

Stap voor stap: lusjes maken in de oneven rijen

1. Start hetzelfde als bij methode 1

• Knip ongeveer 40 cm draad af
• Rijg je naald op de draad
• Laat een iets langer staartjehangen dan bij methode 1
  • Dat staartje is nu je startdraad / hulplijn
• Zet rij 1 en rij 2 tegelijk op, net als normaal
• Rijg vervolgens rij 3 zoals gewone peyote

Tot hier is er geen verschil met methode 1.

2. Bij het einde van rij 3: een lusje om de startdraad

Aan het einde van rij 3 kun je de laatste kraal weer niet op de normale manier vastzetten. In plaats van knopen:

1. Rijg de laatste kraal van rij 3 aan je werkdraad
2. Leg je werkdraad als een lus om de startdraad heen
3. Steek de naald weer terug door die laatste kraal
4. Trek beide draden aan, zodat het lusje zich naar binnen in de kraal trekt

Je maakt dus geen echte knoop, maar een soort verankering om de startdraad heen. De startdraad verhindert dat je de draad er helemaal doorheen trekt en houdt die laatste oneven kraal op zijn plek.

Belangrijk:

• Zowel de startdraad als de werkdraad blijven los
• Je moet bij het aantrekken de spanning op allebei goed vasthouden

3. Rij 4 rijgen

Na het lusje kun je:

• Gewoon rij 4 rijgen zoals bij normale peyote
• Alles sluit nu weer netjes aan

Er verandert niets aan het patroon, alleen de manier waarop je de laatste kraal van de oneven rij vastzet.

4. Rij 5: opnieuw een lusje bij de laatste kraal

Bij rij 5 herhaalt zich hetzelfde probleem aan het einde.

1. Rijg rij 5 tot aan de laatste kraal
2. Rijg de laatste kraal aan je werkdraad
3. Leg de werkdraad opnieuw om de startdraad heen
4. Steek weer terug door de laatste kraal
5. Trek de draden zo aan dat het lusje weer in de kraal verdwijnt

Ook hier blijft de startdraad je “anker” zodat de laatste kraal van de oneven rij goed vast komt te liggen.

5. Herhalen voor alle oneven rijen

Je gaat zo het hele patroon door:

• Bij elke oneven rij:
  • De laatste kraal aanrijgen
  • Werkdraad om de startdraad leggen
  • Terug door de kraal
  • Lusje naar binnen trekken
• Bij elke even rij:
  • Gewoon peyote rijgen zoals normaal

Zolang je de spanning op beide draden goed houdt, krijg je een superstrak, gelijkmatig buisje zonder zichtbare dikkere zijkant.

6. De tube sluiten en afwerken

Als je genoeg rijen hebt geregen en je buisje hoog genoeg is voor je kraal:

1. Leg je peyotematje om de snake chain heen (of sluit eerst zonder ketting bij een grotere kraal)
2. Sluit hem zoals bij methode 1:
   • Rij 1 en de laatste rij tegen elkaar leggen
   • De randen aan elkaar “ritsen” met je werkdraad (steeds één kraal van de ene rij, één van de andere rij)
3. Uiteindelijk kom je weer uit bij je startdraadje
4. Leg met werkdraad en startdraad samen één of meerdere stevige knoopjes
5. Weef beide draaduiteinden nog een stukje door het werk
6. Knip de draden kort af en werk ze eventueel af met een aansteker of thread burner

Je peyote tube / peyotekraal is nu klaar.

Belangrijk: spanning op de draad

Dit geldt voor alle peyote, maar voor deze methode extra:

• Hou altijd goede spanning op je draad
• Laat je staartdraad niet zomaar los bungelen terwijl je met de werkdraad trekt
• Als de spanning wegvalt:
  • Gaan de kralen wiebelen
  • Sluit het patroon niet mooi
  • Krijg je snel scheve rijen

Merk je dat alles los en slapper gaat aanvoelen, dan is methode 1 vaak vergevingsgezinder, omdat daar het knoopje extra houvast geeft.

Welke methode kies je?

• Ben je beginner met peyote?
  Start lekker met methode 1. Die is eenvoudiger doordat de draden aan elkaar vastzitten.
• Heb je peyote al vaker gedaan en wil je een superstrakke, symmetrische tube?
  Probeer dan ook methode 2 met de lusjes om de startdraad.

Je hebt voldoende kralen om minstens twee tubes te maken, dus je kunt:

• Eerst een klein proefbuisje maken om de techniek te snappen
• Daarna je “echte” kraal voor om de ketting rijgen, in het patroon en de hoogte die jij het mooist vindt

Veel succes met het uitproberen van beide manieren. We zijn heel benieuwd welke methode jouw favoriet wordt en welke prachtige snake chain kettingen jullie gaan maken.